วัดหนองจะบก เป็นวัดราษฎร์ สังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย ตั้งอยู่บนถนนมุขมนตรี ตำบลในเมือง อำเภอเมืองนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา สร้างขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2422 และเป็นศูนย์รวมจิตใจของชาวบ้านในพื้นที่มาอย่างยาวนาน

ประวัติวัดหนองจะบก

ในอดีตพื้นที่ด้านหลังวัดเป็นคลองชื่อว่า คลองลำปรุ (ปัจจุบันคือซอยลำปรุ 2) รายล้อมด้วยต้นไม้ โดยเฉพาะต้นกระบก ชาวบ้านจึงเรียกบริเวณนี้ว่า วัดเรไรร้องหนองจะบก ต่อมาจึงเปลี่ยนชื่อเป็น “วัดหนองจะบก” ดังที่เรียกกันในปัจจุบัน

วิสุงคามสีมา

วัดหนองจะบกได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาทั้งหมด 2 ครั้ง ได้แก่:

• ครั้งที่ 1: เมื่อปี พ.ศ. 2463
• ครั้งที่ 2: เมื่อวันที่ 5 มิถุนายน พ.ศ. 2552

โรงเรียนพระปริยัติธรรม

ปัจจุบันวัดหนองจะบกยังทำหน้าที่เป็น โรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกธรรม เพื่อส่งเสริมการศึกษาธรรมะแก่พระภิกษุและสามเณรในท้องถิ่น

ลำดับเจ้าอาวาสวัดหนองจะบก

รายนามเจ้าอาวาสเท่าที่มีข้อมูล ได้แก่:

1. พระครูพรหมวิหารี (รอด)
2. พระเทื้อม
3. พระหรั่น
4. พระสาหัส
5. พระครูวิรยกิจจารักษ์ (ดำรงตำแหน่งเมื่อ พ.ศ. 2509)
6. พระมหาเติมพงษ์ สิริจนฺโท – เจ้าอาวาสรูปปัจจุบัน

สิ่งปลูกสร้างภายในวัดหนองจะบก

1. อุโบสถหลังเก่า

• สร้างเมื่อ พ.ศ. 2463
• เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้ ขนาด 6×8 เมตร
• โครงสร้างประดับด้วยลายปูนปั้น ซุ้มประตู หน้าต่าง และหน้าจั่ว
• ภายในมีฝ้าเพดานสีแดง พร้อมภาพแกะสลักปิดทองลายไก่ฟ้า ดอกพุดตาน ก้อนเมฆ และผีเสื้อ

2. อุโบสถหลังใหม่

• สร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2552 เพื่อรองรับกิจกรรมทางศาสนาในยุคปัจจุบัน

3. วิหารหลวงพ่อทอง

• ประดิษฐานพระประธาน “หลวงพ่อทอง” ในปางมารวิชัย เป็นที่เคารพของประชาชนทั่วไป

4. ห้องสมุด

• สร้างเมื่อ พ.ศ. 2551
• เพื่อเทิดพระเกียรติ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช เนื่องในวโรกาสเจริญพระชนมพรรษา 80 พรรษา
• เป็นส่วนหนึ่งของโครงการ “3 ลาน ประสานใจ เทิดไท้องค์ราชัน”

5. ศาลาการเปรียญ

• อาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก สร้างเมื่อ พ.ศ. 2527

6. หอสวดมนต์และศาลาเอนกประสงค์

• สร้างเมื่อ พ.ศ. 2518 เพื่อรองรับกิจกรรมสาธารณะ

7. ศาลาบำเพ็ญกุศล

8. หอระฆัง

9. กุฏิสงฆ์

สรุป

วัดหนองจะบกถือเป็นวัดเก่าแก่ที่มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์และจิตใจของชาวนครราชสีมา โดยมีทั้งอาคารเก่าแก่และสิ่งปลูกสร้างใหม่ที่ส่งเสริมพระพุทธศาสนาอย่างต่อเนื่อง พร้อมเป็นศูนย์กลางการศึกษาธรรมะในท้องถิ่น